Heeft de inflatie een invloed op mijn pensioen?

Hoewel de vraag eenvoudig lijkt, moet u voor het antwoord naar het breder plaatje kijken. Financieel expert Cédric Boitte gaat dieper in op de verschillende beïnvloedende factoren.
  • 28 mei 2018
Heeft de inflatie een invloed op mijn pensioen?
Cédric Boitte

Cédric Boitte

Financieel redacteur

Welke impact heeft de inflatie op mijn pensioen?

Een eenvoudige vraag die evenwel een uitvoerig antwoord vereist. De impact van de inflatie is immers veelzijdig en hangt af van andere factoren zoals de indexatiemechanismen of de rentevoeten. De zwakke rentevoeten maken de inflatieproblematiek bovendien des te treffender.

De inflatie en mijn wettelijk pensioen

De inflatie zou het wettelijk pensioen van de werknemers a priori niet beïnvloeden, als de lonen en de wettelijke pensioenen effectief geïndexeerd zouden zijn. Dit indexatiemechanisme vertoont niettemin een aantal gebreken. Eerst en vooral houden de inflatiemaatregelen geen rekening met de evolutie van de levenstandaarden. Het proces is overigens in grote mate afhankelijk van politieke beslissingen. Zo besliste de federale overheid in 2015 om tot een indexsprong van 2% over te gaan om het concurrentievermogen van België te verbeteren. In de jaren 90 bepaalde de overheid om het indexatieproces aan de gezondheidsindex te koppelen en meteen verschillende producten uit te sluiten (brandstoffen, alcohol, tabak). De indexsprong en de gezondheidsindex vertegenwoordigen sinds januari 1994 in het algemeen een koopkrachtverlies van 6%. 

In tegenstelling tot werknemers genieten zelfstandigen niet van het indexatiemechanisme. Hun inkomsten, die de basis vormen voor de berekening van hun wettelijk pensioen, hangen rechtstreeks af van de mate van hun activiteit. 

6%
is het koopkrachtverlies dat wordt vertegenwoordigd door de indexsprong en de gezondheidsindex sinds januari 1994 .

De inflatie en mijn tweede pensioenpijler

Om het inkomensverlies op de pensioenleeftijd in te perken, ondersteunt de overheid de ontwikkeling van de zogenaamde Tweede Pijler of een wettelijk aanvullend pensioen dat in het kader van de tewerkstelling wordt opgebouwd: de groepsverzekering of het pensioenfonds voor de werknemers, het VAPZ voor de zelfstandigen en de IPT voor bedrijfsleiders. In België betreft dit 3,4 miljoen personen, hetzij een actieve werknemer (18-64 jaar) op twee. De werknemers die een aanvullend pensioen met vaste prestaties genieten (vb. 70% van het laatste loon) zijn in principe beschermd tegen het inflatierisico. Hun aantal daalt echter hoe langer hoe meer omdat de pensioenplannen met vaste bijdrage veralgemeend zijn. Voor werknemers werd het gewaarborgde rendement verlaagd van 3,75% naar 1,75%, wat onvoldoende bleek om de inflatie in België in 2017 (2,1%) te compenseren. Het gewaarborgde rendement voor de zelfstandigen en bedrijfsleiders is afhankelijk van elk contract, maar is in ieder geval minder dan de inflatie (vandaag tussen 0% en 1,75%). Zonder de winstdeelname wordt de koopkracht van de Tweede Pijler-pensioenen dus door de inflatie opgeslokt.

De inflatie en mijn pensioenspaarplan

In België hebben meer dan 2,5 miljoen personen een pensioenspaarplan opgenomen, ook de Derde Pijler genoemd. Deze individuele contracten kunnen hetzij een product met gewaarborgd rendement (vandaag van 0% tot 1,25%), hetzij een investering in fondsen betreffen die op de financiële markten worden geplaatst. Volgens Better Finance bedraagt het nettorendement (na kosten en taxen) sinds het begin van deze eeuw om en bij de 4%. Met een jaarlijkse bijdrage tot € 960 gedurende 20 jaar, zou u dus van een kapitaal van bijna € 30.000 kunnen uitgaan. Een behoorlijke pensioenaanvulling ... waar echter het koopkrachtverlies door de inflatie in mindering dient gerekend. Indien we rekening houden met een jaarlijkse inflatie van 2% - de doelstelling van de Centrale Europese Bank - zal deze ruim gemeten € 30.000 na 20 jaar nog maar € 20.000 bedragen. 

De inflatie en mijn pensioenkapitaal

Ook bij het pensioen kan de impact van de inflatie niet over het hoofd worden gezien. Met een gemiddelde levensverwachting van 20 jaar vanaf 65-jarige leeftijd moet de Belg er inderdaad op toezien zijn koopkracht te verzekeren. De beleggingen met, bij voorkeur, een laag risico zijn ontoereikend om de inflatie volledig te compenseren. Een gepensioneerde mag zich echter niet tevredenstellen met de wettelijke minimumrente van 0,11% (hetzij amper € 110 rente op een kapitaal van € 100.000). Spaarrekeningen met een hoger rendement of andere formules zoals termijnrekeningen zullen u de mogelijkheid bieden om het koopkrachtverlies te temperen en uw kapitaal niet (te snel) op te souperen.

Een extraatje voor later?

Wij waarderen uw mening

Gelieve uw initialen correct in te vullen.

Gelieve uw reactie correct in te vullen.

Wees er als eerste bij om een reactie te plaatsen.

Wij staan voor u klaar.

Elke werkdag van 8:30 tot 19:00
Vrijdag tot 18:30

medewerker 1 medewerker 2
Gelieve een geldig telefoonnummer in te vullen. De verbinding is mislukt. Probeer het later nog een keer. Wij bellen u zo snel mogelijk terug.
En wij bellen u zo snel mogelijk terug