Een testament opstellen
doet u zo

Een testament geeft gemoedsrust. U vermijdt er immers mogelijke discussies mee na uw dood. Beslis zelf wat er met uw bezittingen gebeurt.
  • 07 mei 2018

Testament om discussie te vermijden

Weet u al wat er met uw bezittingen zal gebeuren na uw overlijden? Wie krijgt uw auto? Wie uw juwelen? Het zijn niet de meeste aangename beslissingen, maar een testament opstellen kan heel wat familieruzies voorkomen. De voornaamste principes in een notendop.

Wat is een testament?

Een testament is een handgeschreven document waarin u bepaalt wie uw bezittingen krijgt na uw overlijden. Dat kunnen erfgenamen, niet-familieleden of organisaties zijn. U kunt zowel roerende goederen, zoals geld, effecten, goud, juwelen, kunstvoorwerpen, als onroerende goederen zoals gronden, woningen, naakte eigendommen en zelfs auteursrechten, nalaten. 

Iedereen die gezond is van geest, niet onbekwaam is verklaard en minstens 16 jaar is, kan een testament opstellen. Een minderjarige kan vanaf 16 jaar wel slechts over de helft van zijn vermogen beschikken in zijn testament.

Soorten testamenten

Er bestaan drie soorten testamenten:

  • Een eigenhandig testament schrijft u verplicht zelf met de hand. Een getypt testament is dus ongeldig. U moet het document duidelijk opstellen, dateren en tekenen met uw volledige naam en handtekening. Getuigen zijn niet nodig. Het gevaar van een eigenhandig testament is dat het kan verloren gaan of vernietigd worden door iemand die er zich door benadeeld voelt.
  • Een notarieel of openbaar testament dicteert u aan een notaris die het opschrijft en voorleest. Hierbij is steeds een tweede notaris aanwezig of twee getuigen. Alle aanwezigen ondertekenen het testament. Alle notariële testamenten worden door de Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat ingeschreven in een register. Daardoor bent u zeker dat het wordt uitgevoerd.
  • Een internationaal testament biedt u aan een notaris aan. In aanwezigheid van twee getuigen verklaart en erkent u dat het uw testament is en dat u de inhoud ervan kent. De notaris maakt er een akte van op en bewaart het onder zijn minuten. De getuigen zijn absoluut noodzakelijk en kunnen niet vervangen worden door een tweede notaris. Een internationaal testament mag getypt of met de hand geschreven zijn, door uzelf of door iemand anders. 

Kenmerken van een testament

  • Een testament stelt u persoonlijk op. Het bevat enkel uw wensen. U kunt dus niet samen met uw partner één testament opstellen.  
  • U kunt uw testament op elk moment herroepen. U kunt legaten – wie krijgt wat? – toevoegen of u kunt een geheel nieuw testament opstellen. 
  • U kunt een testamentuitvoerder benoemen. Die persoon zal erover waken dat uw erfgenamen de erfenis vereffenen zoals u in uw testament bepaald hebt. Een testamentuitvoerder kan een vertrouwenspersoon zijn maar ook een professioneel iemand zoals een notaris of advocaat.

Waarom een testament opstellen?

Als u geen testament maakt, dan bepaalt de wet wie uw vermogen krijgt. De wet heeft daarvoor een rangschikking opgesteld volgens orde en graad. 

Er zijn verschillende redenen om een testament op te stellen. 

  • Om af te wijken van de wettelijke erfvolgorde. 
  • Om bepaalde erfgenamen te bevoordelen. Wettelijk samenwonenden kunnen bijvoorbeeld méér rechten gunnen dan enkel het vruchtgebruik van de gezinswoning en de huisraad.
  • Om bepaalde goederen aan bepaalde erfgenamen toe te wijzen. Dat is het stabiliserend testament.
  • Om het goede doel te steunen. Alleenstaanden zonder erfgenamen kunnen hun vermogen nalaten aan een goed doel of aan vrienden. Maken ze geen testament op, dan erft de Belgische Staat alles.
  • Ongehuwde feitelijk samenwonenden moeten een testament opmaken, willen ze van elkaar erven.
  • Echtgenoten kunnen al heel wat regelen met een huwelijkscontract. Met een testament kunnen ze elkaar nog extra bevoordelen.
  • ...

Vrij beschikbaar deel

Bij het opstellen van uw testament bent u niet volledig vrij. Zo moet u steeds rekening houden met uw reservataire erfgenamen. Dat zijn uw kinderen of kleinkinderen, ouders en echtgeno(o)te. Reservataire erfgenamen hebben altijd recht op een deel van uw nalatenschap. U kunt ze niet volledig uitsluiten met een testament. U beschikt dus slechts vrij over een deel van uw bezittingen: het ‘beschikbare deel’. 

Broers, zussen, ooms, tantes, neven of nichten hebben geen wettelijk beschermd erfrecht. Hebt u enkel zulke erfgenamen, dan verdeelt u volledig vrij uw vermogen via een testament of via een schenking tijdens uw leven.

Vanaf 1 september 2018 treedt het hervormde erfrecht in werking. Deze nieuwe wet brengt belangrijke wijzigingen mee op het vlak van de nalatenschapsverdeling. In de toekomst zal het beschikbare deel groter zijn. U zal dan vrijer over uw vermogen kunnen beschikken.

Wij waarderen uw mening

Gelieve uw initialen correct in te vullen.

Gelieve uw reactie correct in te vullen.

Wees er als eerste bij om een reactie te plaatsen.

Wij staan voor u klaar.

Elke werkdag van 8:30 tot 19:00
Vrijdag tot 18:30

Stephane Ginestet Cathérine Hamelink
Gelieve een geldig telefoonnummer in te vullen. De verbinding is mislukt. Probeer het later nog een keer. Wij bellen u zo snel mogelijk terug.
En wij bellen u zo snel mogelijk terug