In België legt windenergie op zee geen windeieren

16% van het Belgische energieaanbod komt uit hernieuwbare energie. Is dat weinig of veel? En is een toekomst zonder andere vormen van energiebronnen wel mogelijk? Deze en andere vragen beantwoordt expert François Van Leeuw, co-CEO van de Belgische investeringsmaatschappij Parkwind nv.
  • 20 april 2020

Parkwind: van pionier in offshore windenergie naar internationale speler

Tien jaar geleden pionierde Parkwind met windmolenparken in zee. Nu is het een van de verantwoordelijke spelers die ervoor zorgt dat België vandaag, samen met Nederland, een top vijf-plek inneemt in de wereldwijde offshore windenergieproductie. Rabobank was er van bij het begin bij. En intussen is de volgende innovatieve fase ingezet, vertelt co-CEO François Van Leeuw.

Een pionier van Belgische bodem

Van Leeuw herinnert zich de vibe van de beginjaren nog goed. “Het was een periode van lef en ondernemerschap”, vertelt hij. “We voelden bij investeerders, banken, adviseurs en contractors een enorme motivatie om het project te doen slagen waar we met z’n allen onze borst voor nat hadden gemaakt. Het moest en zou ons lukken!” Evident was het niet om voor het eerst zo ver op zee – 50 kilometer van de kust – een volwaardig windmolenpark te bouwen. Maar het project slaagde en smaakte naar meer.

Met een sterke ruggengraat van trouwe investeerders bouwde Parkwind voort op de kwaliteit van zijn processen en de duurzaamheid van zijn partnerschappen; om daarna met nagenoeg dezelfde partners de versnelling in te zetten. Het breidde het aantal Belgische offshore windmolenparken uit en trekt momenteel met zijn hoogstaande knowhow naar onder meer Duitsland en Ierland. “Beleidsmakers pakken er zelden mee uit, maar onze kennis is tot ver buiten de landsgrenzen befaamd”, zegt Van Leeuw. “Vanuit onze pioniersrol hebben we een heel aantrekkelijk Belgisch exportproduct uitgebouwd.”

 

Over Parkwind

  • 4 offshore windmolenparken voor de Belgische kust
  • Binnenkort 771 megawatt elektriciteitsproductie = 1 middelgrote kerncentrale
  • 110 werknemers
  • Investering in Parkwind ten belope van 3,5 miljard euro de afgelopen 10 jaar
  • Burgerparticipatie in North Sea Wind: 15 miljoen euro
Net als wij was Rabobank een trendsetter met haar duidelijke visie op duurzaamheid. Dat heeft ons destijds bij elkaar gebracht en het is doorheen de jaren altijd een goede match gebleven.

Binnenkort de kracht van een kerncentrale

Nu is Parkwind het overkoepelende investeringsvehikel boven vier offshore windmolenparken voor de Belgische kust. Het ontstond in de schoot van de op CO2-neutraliteit gerichte Colruyt Groep en ontwikkelde in tien jaar tijd door tot een volwaardig industrieel project dat heel binnenkort goed zal zijn voor 771 megawatt elektriciteitsproductie, of het equivalent van een middelgrote kerncentrale. Er werken 110 mensen, waaronder een eigen operationeel en een researchteam.

De afgelopen tien jaren werd er 3,5 miljard euro in het bedrijf geïnvesteerd, waarvan ongeveer 70% gefinancierd werd door banken. Rabobank was er vanaf het begin bij. “Het is onze partner in crime”, zegt Van Leeuw. “Net als wij was de bank trendsetter met haar duidelijke visie op duurzaamheid. Dat heeft ons destijds bij elkaar gebracht en het is doorheen de jaren altijd een goede match gebleven. We hebben een duurzame relatie opgebouwd die crisissen kan overwinnen, continuïteit in onze investeringen brengt en onze innovatie ondersteunt.”

Steeds meer mensen dragen bij aan groenere energieproductie

In 2019 creëerde Parkwind de mogelijkheid voor burgers om mee te participeren in zijn windparken. Het project North Sea Wind was op dat moment de grootste burgerparticipatie ooit in België en haalde 15 miljoen euro op bij meer dan vijfduizend mensen. “Heel wat burgers willen bijdragen aan een project dat hen direct aanbelangt. Mensen zijn geïnspireerd door ons groeiverhaal, dat tegelijk investeert in de vergroening van onze energieproductie en in het duurzamer maken van de elektriciteitstoelevering.”

De sluiting van kerncentrales opvangen

Die toelevering wordt een hele uitdaging als de kerncentrales zoals gepland tussen 2022 en 2025 sluiten. ‘Slechts’ 16% van het totale energieaanbod komt momenteel uit hernieuwbare energie. Dat is weinig in vergelijking met andere landen zoals Zweden of Denemarken, waar de elektriciteitsmix al voor de helft bestaat uit hernieuwbare energie. “Die landen hebben vaak een voorsprong omwille van hun langere kustlijn, meer onshore mogelijkheden en hydro-installaties op fjorden en rivieren. Wij in België hebben een klein, dichtbevolkt oppervlak en een korte kustlijn. Desondanks moeten we op het vlak van offshore windenergie niet onderdoen voor de rest van de wereld. Samen met Nederland staan we in de top vijf wereldwijd.”

Van Leeuw geeft wel toe dat offshore windenergie vandaag slechts een fractie uitmaakt van de totale geïnstalleerde capaciteit in België. “Ik geloof dan ook dat we een energiemix zullen blijven nodig hebben als we willen dat mensen op elk moment hun smartphone kunnen opladen zonder zich te moeten afvragen of er voldoende elektriciteit is.”

Het is geen verhaal van enkel windenergie

Windenergie, zonne-energie, biomassacentrales, waterkrachtcentrales, geothermische energie, … Sommigen menen dat het aanbod aan hernieuwbare energie te gefragmenteerd is en de concurrentie te groot om ooit een volwaardig alternatief voor traditionele energieproductie te kunnen bieden. Van Leeuw is het daar niet mee eens. “We zitten in een transitie en die gaat typisch met vallen en opstaan. De toekomst zal uitwijzen welke technologieën een groter aandeel in de energiemix zullen krijgen of uiteindelijk zelfs andere technologieën zullen vervangen, maar nu hebben we ze allemaal nodig om snel en efficiënt onze energieproductie duurzamer te maken.”

Windenergie over landsgrenzen heen

Ook bij de bewering dat het beter zou zijn mochten nationale en internationale windenergieparken op zee samenvloeien, heeft Van Leeuw vragen. “Het is misschien de ideale wereld, maar op het terrein zouden aanslepende politieke discussies over landsgrenzen en territoriale wateren de verdere ontwikkeling van windenergie wellicht eerder vertragen dan versnellen. Denk alleen nog maar aan alle brexit-perikelen. De elektriciteitsmarkt wordt trouwens meer onderling verbonden. Waait het niet op de Noordzee, dan zal elektriciteit worden aangevoerd vanuit de Baltische zee, en omgekeerd. Als er geïnvesteerd wordt om het capaciteitsverlies onderweg te beperken, menen sommige experten dat windenergie op termijn zelfs in onze basisbehoeften aan elektriciteit zal kunnen voorzien.”

Natuurlijk zou het helpen mocht er een Europees beleid komen omtrent de hoeveelheden elektriciteit die moeten opgewekt worden met behulp van de zon, wind en andere energiebronnen, meent Van Leeuw. “Maar hoe dan ook is de weg naar meer duurzaamheid ingeslagen en de opmars van groene energie is niet meer te stuiten. Als de overheid ons vraagt om een grotere bijdrage te leveren, dan zullen wij dat uiteraard met veel plezier doen.” Van Leeuw ziet bij investeerders alvast veel appetijt en ook de maatschappelijke vraag neemt toe. “Voor de bouw van nieuwe offshore windmolenparken is het nu wachten op het toewijzen van de zones in zee en vooral op een versterking van het netwerk. Daarvoor is de aanleg nodig van een tweede hoogspanningskabel naar de kust.”

Overschot aan windenergie levert ook andere groene energie op

Zelf zet Parkwind nu alvast een volgende stap in zijn ontwikkeling. Samen met Fluxys plannen ze de bouw van een centrale die op basis van windenergie zo’n 25 megawatt per jaar aan groene waterstof zal produceren. “Niet bijzonder spectaculair qua capaciteit, maar wel onderscheidend doordat we windenergie gebruiken in plaats van aardgas om de waterstof te kunnen produceren. Het laat ons toe om op een efficiënte manier positie in te nemen in de markt, succesvol te zijn en daarna te groeien in een segment dat een belangrijk puzzelstuk zal vormen in de energiemix. De centrale biedt een antwoord op het opslagcapaciteitsvraagstuk – overschot aan windenergie gaat niet verloren maar wordt omgezet in waterstof – en ondersteunt bovendien een groenere mobiliteit. De vorkheftrucks bij Colruyt rijden nu al op waterstof. In de toekomst zullen ook meer vrachtwagens en schepen op waterstof rijden en varen.”

Is groene energie niet veel te duur?

Groene energie is duurder, wordt vaak beweerd, maar volgens Van Leeuw klopt dit vooroordeel niet meer. “In Nederland wordt groene energie nu op de markt gebracht zonder één euro subsidie. Ik denk wel dat een contract for difference (de afspraak waarbij de overheid een vast stroomafnameprijs garandeert aan het project) naar Engels model meer zekerheid biedt voor het uitrollen van een duurzaamheidsbeleid. Het gegeven dat de overheid op zo’n contract wint als de energieprijzen stijgen en bijspringt als ze dalen, maakt investeerders minder kwetsbaar. Daardoor trek je een bredere groep beleggers aan en houd je als overheid de maatschappelijke kost van je duurzaamheidsbeleid aanvaardbaar.”

Het debat ging al veel te lang over de kost van groene energie en te weinig over de toegevoegde waarde die ze creëert voor mens, natuur én economie.

Een goede oplossing voor mens, natuur en economie

Het debat ging volgens Van Leeuw overigens al veel te lang over de kost van groene energie en te weinig over de toegevoegde waarde die ze creëert voor mens, natuur én economie. “In de jaren 60 werd zwaar geïnvesteerd in haveninfrastructuur, vandaag bewijst dat deze beleidskeuze veel jobs heeft opgeleverd en welvaart heeft gebracht. In de jaren 2000 werd beslist om een concessie in zee te geven voor de opwekking van 2,2 gigawatt aan elektriciteit uit windenergie. En ook dit pioniersconcept heeft de industrie in ons land en ver daarbuiten geen windeieren gelegd. Het heeft bedrijven als DEME en Jan De Nul bijvoorbeeld stappen doen zetten in de markt van hernieuwbare energie en nieuwe jobs en ontwikkelingen gecreëerd. Als je een evenwichtig energiebeleid uittekent, dat maatschappelijk aanvaardbaar is en een economisch groeimodel kan ondersteunen, dan kun je als overheid en als maatschappij niet verliezen!”

 

Parkwind nv is een schoolvoorbeeld van het type innovatieve en duurzame initiatieven waar Rabobank in gelooft en zich al jarenlang op toelegt. Door te sparen bij Rabobank.be, draagt ook u een steentje bij aan een leefbare wereld. Meer informatie over de missie van Rabobank.be kunt u hier vinden.

Wij staan voor u klaar.
Elke werkdag van 8:30 tot 19:00
Vrijdag tot 18:30
medewerker 1 medewerker 2
Gelieve enkel, minimum 9, cijfers te gebruiken voor uw telefoonnummer. Server Error. Bedankt! We bellen u zo snel mogelijk terug.
En wij bellen u zo snel mogelijk terug.

Opgelet

U bent al een tijdje inactief op de beveiligde site. Uw sessie wordt afgesloten over weinig seconden.

Opgelet

Er staan nog niet-getekende overschrijvingen in uw verzamelmap. Onderteken uw verzamelmap meteen of log nu uit en onderteken de overschrijvingen op een later tijdstip.