Kaupthing Bank Belgium, onderdeel van de IJslandse Kaupthing Bank, mengde zich begin augustus 2008 in de Belgische spaaroorlog met een spraakmakende basisrente van 4,25 procent en een aangroeipremie van 2 procent. Heel wat spaarders lieten zich door zoveel lekkers verleiden, maar bleven met een zeer bittere nasmaak achter. Door de financiële crisis ging Kaupthing Bank in vereffening en werden de spaartegoeden bij de bank geblokkeerd. Later werd het spaargeld weliswaar opnieuw vrijgegeven, maar voor de spaarders bleef het een zeer nare ervaring.

Ook vandaag dingen de banken met enorm veel ijver naar de grote hoeveelheden spaargeld die op de rekeningen staan. Door de zeer lage rente is de verleiding voor de spaarder andermaal groot om te kiezen voor bovengemiddelde spaarrentes. Maar doen ze er goed aan om opnieuw blindelings voor het hoogste tarief te kiezen? Het loont in ieder geval de moeite om eerst te kijken naar de kredietwaardigheid van de prijsbrekers. Bij die prijsbrekers onderscheiden we twee grote groepen: de Belgische dochters van grote buitenlandse banken en kleinere onafhankelijke spelers.

Kredietwaardig?
De Belgische bijkantoren of dochters van buitenlandse financiële instellingen die op de Belgische spaarmarkt actief zijn, getuigen op basis van de ratings van de moedermaatschappij van een stevige kredietwaardigheid. Rabobank.be kan teren op de zeer hoge rating van moeder Rabobank (AA+). Ook de A-ratings van de grote financiële instellingen ABN AMRO, Crédit Agricole, AXA, ING, KBC en Delta Lloyd stralen positief af op hun Belgische prijsbrekers (zie tabel hieronder).
Bij de middelgrote buitenlandse banken is er een verdeeld beeld. Crédit Mutuel, onder meer eigenaar van prijsbrekers Citibank Belgium en BKCP, zit ook in het A-segment. De middelgrote Italiaanse bank Monte dei Paschi di Siena (Monte dei Paschi België heeft verschillende hogerrentende spaarrekeningen) moet het stellen met een BBB-rating. Daar zijn de economische en financiële problemen in Italië de oorzaak van. Positief is wel dat de regering van de Italiaanse premier Mario Monti verregaande maatregelen neemt om de crisis het hoofd te bieden.

Prijsbrekers met hun S&P-rating

Kleinere, onafhankelijke spelers
De vraag is of de A-ratings van de bovengenoemde grote banken stand blijven houden in de huidige financiële crisis. Omdat de grote banken nog heel wat Zuid-Europees staatspapier in hun boeken hebben, zijn bijkomende afwaarderingen niet uitgesloten. Dat kan gaan wegen op hun ratings en zeker omdat de grote, internationale banken nog heel wat herstructureringen voor de boeg hebben.

Die onzekerheden verklaren waarom heel wat spaarders hun toevlucht zoeken tot kleinere, onafhankelijke spelers. Bij die kleinere spelers met de hoogste spaarrente stellen we vast dat CPH en Optima geen rating hebben. Daaruit mogen we niet afleiden dat beide prijsbrekers een slechte kredietwaardigheid zouden hebben. Beide financiële instellingen hebben geen rating aangevraagd, allicht omdat ze daarvoor niet willen betalen. Dat is bijvoorbeeld ook het geval voor een grote, stabiele multinational, zoals Heineken. Maar het maakt het wel moeilijker om hun kredietwaardigheid in te schatten. Bij NIBC Bank, die een totale rente van 3 procent biedt, is die inschatting wel mogelijk. De rating van NIBC is BBB-.

Louter op basis van de kredietwaardigheidsrating (of het ontbreken ervan) kunnen we geen waardeoordeel vellen over de financiële gezondheid van de prijsbrekers op de Belgische spaarmarkt. Maar de analyse geeft wel aan dat het, zoals destijds bij Kaupthing Bank, gevaarlijk is om het gros van zijn spaargeld blindelings te parkeren bij de bank met de hoogste spaarrente. Het principe van de spreiding gaat niet alleen op voor uw beleggingsportefeuille, maar ook voor uw spaargeld.