Ondanks de vele initiatieven op het vlak van hernieuwbare energiemethoden blijven we op middellange termijn grotendeels afhankelijk van traditionele energiebronnen, zoals olie en gas. Dat betekent voor beleggers dat aandelen uit deze sector beslist nog een tijdje in de portefeuille mogen zitten. Bovendien vormen beleggingen in energiegerelateerde aandelen een goede indekking tegen inflatie of de stijgende levensduurte. Voor bedrijven uit deze sector leiden hogere energieprijzen namelijk tot meer winst en stijgende beurskoersen. Om een gefundeerd oordeel te kunnen vellen over de verwachte prijsevolutie op dat segment van de grondstoffenmarkt en de consequenties voor beleggers kijken we even naar de belangrijkste beïnvloedende factoren.

Het aanbod
De reden voor de gedwongen overstap naar hernieuwbare energiebronnen is natuurlijk de finaliteit van olie, gas, steenkool en dergelijke. Hoewel er uiteenlopende berekeningen circuleren, mogen we verwachten dat door de band genomen binnen 50 jaar alle minerale voorraden uitgeput zijn. Dan is het definitief gedaan, fini, schluss, the end. Uiteraard zijn we tegen dan wel volledig overgeschakeld op nieuwe methoden. Maar het spreekt voor zich dat de overgang tijdens komende decennia nog grote prijsschokken kan veroorzaken, zowel opwaarts als neerwaarts.

Op korte termijn wordt het aanbod op de traditionele energiemarkt evenzeer beperkt, hetzij kunstmatig. Organisaties zoals OPEC, de alliantie van olie producerende en exporterende landen, controleren (of beter: manipuleren) de aangeboden hoeveelheden. Op die manier hebben ze een rechtstreekse invloed op de prijs. Het eigenbelang van de sector staat daarbij centraal. Momenteel heeft de OPEC echter weinig incentives om de productie te wijzigen. Een significant groter aanbod met een lagere prijs als gevolg zou de bestaanszekerheid van de olieproducenten immers in gevaar brengen. Een significant hogere prijs door een productiebeperking zou de wereldwijde economische groei in de kiem smoren.

De vraag
Onze samenleving is sterk afhankelijk van energie. Veranderingen in de consumentenbestedingen hebben bijgevolg een onmiddellijke invloed op de marktprijzen van, bijvoorbeeld, olie. Tegenwoordig compenseert de energiehonger in de ontluikende landen weliswaar ruimschoots de afgenomen vraag in het Westen. Volgens het Internationaal Energieagentschap zal onder impuls van China de globale vraag naar ruwe olie in 2011 wellicht zelfs een nieuw recordpeil bereiken. Het mag daarenboven duidelijk zijn dat evenmin op middellange termijn de globale vraag naar traditionele energie gemakkelijk zal afnemen.

Speculanten en overmacht als tussenpersonen
Mochten enkel vraag en aanbod de prijzen op de energiemarkt bepalen dan zou de evolutie relatief eenvoudig te voorspellen zijn. Over het algemeen verwacht men door een beperkt aanbod in combinatie met een onstuitbare vraag op middellange termijn hogere energieprijzen en daarom ook stijgende koersen van verwante aandelen. Helaas zorgen heel wat meer storende factoren voor potentiële afwijkingen van dit perfecte scenario.

Enerzijds trekt de noodzakelijkheid van energie steeds meer de aandacht van speculanten. Dat uit zich, onder meer, in het feit dat de prijzen van grondstoffen dikwijls stijgen wanneer de waarde van de dollar daalt, evenwel zonder structurele oorzaken. Anderzijds illustreren rampen, oorlogen en technische problemen regelmatig de kwetsbaarheid van de energiesector. Overmacht vormt vooral in deze markt een voortdurende zware bedreiging.

Het resultaat voor investeerders blijkt daarom vaak onzeker. Zo was de catastrofe in de Golf van Mexico zeer pijnlijk voor de aandeelhouders van de betrokken partijen. Maar tegelijkertijd creëerde dit ongeluk ook kansen voor innovatieve ondernemingen. Sectorspecialisten wijzen trouwens op de grote opportuniteiten binnen nichemarkten van de energienijverheid, voornamelijk op het gebied van nieuwe ontginningsmethoden en milieutechnologie. Dat maakt een goed gediversifieerde belegging in de energiesector onontbeerlijk.

27 december 2010 - ADR

De auteur is onafhankelijk financieel analist en heeft geen belangen in de vermelde beleggingsproducten. De verstrekte informatie en prognoses zijn gebaseerd op betrouwbare bronnen en zorgvuldige analyse zonder garanties omtrent juistheid, volledigheid of geschiktheid voor de lezer. Dit document is niet bedoeld als advies of aanbeveling. In geen enkel geval is de auteur aansprakelijk voor directe of indirecte gevolgen van handelingen op basis van deze publicatie.